Nåde til å gje

I brevet til Korintarane skriv apostelen Paulus svært mykje om å gje. Fleire kapitel i dette brevet handlar om nåde til å vera rause i å gje. Dette blir konkretisert i ei innsamling til dei kristne i Jerusalem, som han har sett i gang. Når han skal oppmoda korintarane til å halda lovnadene sine og fullføra den innsamlinga dei tidlegare har sagt dei vil vera med i, bruker har dei kristne i Makedonia som eit føredøme. 

Gud hadde synt dei kristne i Makedonia stor nåde. Dei var hardt prøvde i si naud. Livet gjekk ikkje på skinner. Dei hadde store utfordringar. Dei levde i djup fattigdom. Trass i denne vanskelege stoda hadde dei ei overstrøymande glede i trua på Jesus. Difor vart dei rause og villige til å gje. Faktisk bad dei inderleg om å få vera med å gje. Ingen pressa dei til å gje. Gud gav dei nåde til å gje, jamvel om dei var fattige. Ved Guds nåde gav dei over evne, - dei gav meir enn dei hadde råd til å gje. Dei gav seg sjølve, først til Herren og så til Paulus og det apostoliske teamet, i samsvar med Guds gode vilje.

Continue reading "Nåde til å gje" »


Israels håp - velsigning til alle menneske

Det gamle testamentet fortel at då Gud openberra seg for Abraham og kalla han til å forlata landet og folket sitt, vart ein ny fase i Guds frelseplan innleia.

Gjennom Abraham vart Israel utvald av Gud til å vera hans paktsfolk. Det begynte med pakta med Abraham, Isak og Jakob, og heldt fram med pakta med Moses og David. I desse paktene fekk Israel del i vedunderlege framtidslovnader og Herren vart “håpets Gud” for dei. Gud gav herlege profetier til Israel, men desse lovnadene var ikkje berre for dette folket, men for heile menneskeslekta og heile det falne skaparverket. Dette kjem tydeleg fram i lovnaden til Abraham:

Continue reading "Israels håp - velsigning til alle menneske" »


Eit fellesskap av folk som ber på draumar

Eg drøymer om eit fellesskap av menneske

som drøymer draumar i samsvar med det målet

Skaparen hadde då han sette seg føre å skapa

Menneske som veit koss dei kan utvikla både seg sjølve

og samfunnet ved å følgja guddommelege naturlover

som heile tilværet kviler på.

Menneske som veit koss dei kan samarbeida

og gjera ting saman for å oppnå meir

enn summen av det dei kan gjera kvar for seg.

Eg drøymer om menneske som ber på dei same draumane,

eig same tru og håp og er drivne av kjærleiken,

og saman arbeider på å verkeleggjera

Guds eige store draum:

nyskapa heile verda

og føra ho fram til herleg fullending


Israels håp er at Gud skal gripa inn i historia

Det sentrale i Israels profetiske håp er at Gud skal gripa inn i historia med ei radikal frigjering frå synda sine katastrofale følgjer. Håpet til Gud handlar om frigjering av verda og historia, og står mot alle freistingar til å blanda seg med mytologiske tankar om eit hinsidig eventyrland. Himmelen har ein ganske stor plass i Israels tru, men han blir aldri tenkt på som Guds folks framtidige heim. Israels framtidshåp ventar på ei gjenreising av det lova landet og med det ei gjenreising av heile verda. Israel såg aldri på himmelen som det eskatologiske endemålet, men såg fram til kva himmelen ville gjera med jorda. At Guds folk til slutt skulle bu i himmelen er ein heilt framand tanke for dei hebraiske profetane.

Continue reading "Israels håp er at Gud skal gripa inn i historia" »


Herren skal tenkja på meg

Solveig og eg har dei siste åra med stor glede og velsigning brukt Salmane som ei bønnebok. Me har funne nokre enkle og faste bønnerytme som kvar dag hjelper oss i vårt felles bønneliv. Morgon og kveld ber me salmane saman. Me har bede oss gjennom Salmane fleire gonger. Det hender nokre gongar at me må smila og le, og takka Gud for at me ikkje akkurat då har det så vondt og fælt som salmisten har det. Som oftast kjenner me oss att i det salmisten skildrar av både gode og vonde kjensler. Salmane gjev oss eit sant bilete av livet med Gud. Her finst både oppturar og nedturar. Me møter begeistring og glede når Gud grip inn og me ser frustrasjon og fortviling når det verkar som om Gud ikkje høyrer oss eller bryr seg om det vonde me møter. Til og med i den djupaste fortvilinga kan me likevel halda fast ved trua på Gud. Eller kanskje det er rettare å seia, at til og med når me ikkje ser eller høyrer Gud, så ber han oss likevel.

Idag bad me salme 40. På slutten av denne salmen finn me orda som eg bruker i overskrifta (Sal 40,18): Herren skal tenkja på meg. I verset framføre snakkar han om alle dei som med iver søkjer Gud. Dei kan fryda seg og gleda seg. Dei som elskar Guds frelse, kan alltid seia: "Stor er Herren!" Men eg, seiser salmisten, er hjelpelaus og fattig. Sjølv om han kjenner seg svak og er i naud, er han ikkje fortvila. Han veit at til og med når han er veik, når han kjem til kort, når han ikkje har det han treng, då skal Herren tenkja på han. Han veit at han alltid er i Guds tankar. Han veit at Herren har gode planar for han.

Dette kan eg ta til meg. Det er det same kva slags kjensler eller tankar som fyller hjartet mitt. Gud er større enn hjartet mitt. Han kjenner alle ting. Han skal tenkja på meg. Difor er han mi hjelp. Om eg kjenner meg hjelpelaus, bergar han meg likevel. Om eg kjenner meg fattig, veit eg likevel at Gud ber meg i sitt farshjarte. Når eg kjem til kort, er hans nåde nok for for meg.

Eg har store utfordringar framføre meg, men eg veit at Herren skal tenkja på meg. Eg er ikkje gløymd. Herren tenkjer på meg. Han ser meg og kjenner meg. Difor har eg berre ei enkel bønn: Herre, miskunna deg over meg! 


Israels framtidshåp kan berre forståast ut frå dei første ting som hende menneska

I forteljinga om våre forfedrar, dei første menneska, møter vi veldig snart forteljinga om det katastrofale syndefallet. Dei første menneske vart forførte, var ulydige, fall i synd og gjorde opprør mot Gud. Det gode og harmoniske fellesskapet med Gud vart øydelagt. Mennesket kom i konflikt med Gud og vart redd for han. Det tillitsfulle forholdet mellom kvinne og mann vart også øydelagt. Gudsbiletet i mennesket vart forstyrra av synda og alle seinare slekter har arva dette. Heile skaparverket kom under forbanning og vart lagt under forgjengelegdom (Rom 8,20). Sjukdom, liding og død er no noko alle menneske vil møta på ein eller fleire måtar i livet på jorda. Følgjene av syndefallet er katastrofale for oss alle. Dette kan likevel ikkje rikka ved den positive skapartrua. Trass i all elende i verda, kan vi framleis sjå at skaparverket er godt og må takast vare på. Det har ei god framtid.

Continue reading "Israels framtidshåp kan berre forståast ut frå dei første ting som hende menneska" »


Dramatisk nedgang i talet på døypte!

Det er Dagen som melder at dåptalet stuper. Berre litt over 50 prosent av alle nyfødde barn blir døypte i statskyrkja. Om denne utviklinga held fram vil under halvparten av alle barn bli døypte. Biletet er ikkje heilsvart, for samstundes får me høyra om ”drop-in-dåp” der fleire vaksne let seg døypa.

I Fokusspalta i same avisa skriv førsteamanuensis Lars Dahle ved NLA Mediehøgskolen Gimlekollen eit flott og tenkjevekkande innlegg om misjon i møte med nominell kristendom. Det var veldig bra at dette innlegget kom samtidig med oppslaget om nedgang i talet på barn som blir døypte i statskyrkja.

Continue reading "Dramatisk nedgang i talet på døypte!" »


Å leva for noko som er større enn seg sjølv

Eg drøymer om menneske som har fått noko større enn seg sjølv

og sitt eige fellesskap å leva for,

som rettar tankane sine mot utvikling av heile samfunnet

så det kan verta alt det er meint å vera.

Menneske som lever i framtida i dag

fordi dei drøymer store draumar

og alt no har smaka kreftene som høyrer den komande verda til.

Menneske som har sine røter

i dei store heltane med tru

som nekta å godta urett og undertrykking

og let draumen om eit rettferdig samfunn driva dei til storverk

fordi dei ser nye utviklingslinjer

og gjer samfunnet betre og varmare.

Dei ser seg sjølv som aktive deltakarar

i eit kosmisk drama der himmel og jord skal samlast i harmoni

Dei ser føre seg eit globalt panorama,

medan dei engasjerer seg i nærmiljøet.

Dei er jordnære kvardagskristne med tru på Den Allmektige

i møte med utfordringar og kriser.

Dei er menneske som ikkje berre står på dørstokken til ei ny tid,

men som ber den nye tida med seg og skaper endring i si notid


Inga fordømminga!

Saman med KF Nordhordland har eg for nokre dagar sidan lese gjennom Romarbrevet. Det er eit brev med djupe teologiske sanningar. Rettferd ved tru åleine og ikkje ved lovgjerningar, ein av fleire frigjerande sanningar i dette brevet. Frå tidleg ungdom lærde eg mange vers i Romarbrevet utanåt. Det var ord om frelse og rettferd ved trua på Jesus. Orda i overskrifta på dette innlegget er henta frå Rom 8,1 som seier: ”Så finst det no inga fordømming for dei som er i Kristus Jesus.” Dette er eit av mine favoritt bibelvers og det har vore til stor trøyst og glede for meg heilt frå eg vart ein kristen.

Eg er vaksen opp i en kristen familie. Eg gjekk på søndagsskole og Yngres. Eg var med mor og far på møte på bedehuset. Då den store vekkinga gjekk over heimbygda mi då eg var ein ung tenåring, kjende eg på kallet til å gje meg over og ta imot Jesus. Eg hugsar godt dei sterke vekkingsmøta i Høylandskyrkja. Emissæren forkynte eit enkelt evangelium om Jesus og korset. Eg sat som regel på galleriet og følgde spent med på kven som gjekk fram for å gje seg over til Jesus. Eg kjende meg kalla. Eg hadde lyst å gå fram, men eg var ikkje modig nok. Eg var for feig. Dette plaga meg eit heilt år. Eg var full av fordømming fordi eg hadde vore for feig til å gå fram i kyrkja og bøya kne for Jesus.

Continue reading "Inga fordømminga!" »


Israels håp er knytt til det gode skaparverket

Universet vart skapt ved Guds ord og mennesket vart skapt i Guds bilete. Gud talte og det skjedde, han baud og det stod der (Sal 33,9,11). Difor står hans profetiske lovnader fast. Guds planar gjeld frå slekt til slekt. Guds profetiske ord er framleis verksam i verda for å føra henne fram til fullending. I det skapte har Gud openberra sitt store namn, sin herlegdom og si makt (Sjå Sal 8,2; 19,2).

Continue reading "Israels håp er knytt til det gode skaparverket" »


Eg ber på ein draum frå barndomen

Så lenge eg kan minnast har eg drøymd om noko meir, noko anna enn den kvardagen eg levde i. Då eg var liten drøymde eg om å verta doktor. Det var på den tida eg var sjukleg. Frå treårsalderen til tenåra var eg inn og ut av sjukehuset heile tida. Doktorane var då dei store heltane mine. Dei lindra smerte og gjorde folk friske. Dei gjorde livet betre for folk. Dei gjekk ikring på sjukehuset i kvite frakkar og såg veldig viktige ut. Dei hadde det travelt for mange ville snakka med dei og ha dei til å sjå på sjukdomen sin. Å vera doktor måtte vera noko av det største eit menneske kunne verta, tenkte eg og drøymde om ein dag å kunna hjelpa folk å verta friske.

Continue reading "Eg ber på ein draum frå barndomen" »


Israels profetiske håp

Det kristne håpet har vorte påverka og blanda med mange allmennreligiøse førestillingar som har si rot i gresk filosofi. Difor har håpet vorte individualisert, åndeleggjort og himmelvendt. Kristenfolket har ikkje vore tru mot sine hebraiske røter: Israels profetiske håp. Det nye testamentet har vorte rive laust frå dei profetiske røtene i Det gamle testamentet og i staden vorte tolka under påverknad av den greske dualismen.

Continue reading "Israels profetiske håp" »


Bønn frå ein som kjenner seg liten

Eg er så liten

Eg er så liten

Eg er berre ei lita glo,

gjer meg til ein eld,

som kan setja andre i brann for deg

og elden din spreiast på jorda.

 

Eg er så liten

Eg er berre ein laus streng,

gjer meg til ei fele,

som du kan spela på

slik at folk blir glade.

 

Eg er så liten

Eg er berre ein liten dråpe,

gjer meg til ei kjelde,

som forfriskar dei trøtte

og mettar dei som tørstar.

 

Eg er så liten

Eg er berre ei lita tue,

gjer meg til eit stort fjell,

som let sin svalande skugge

gje lindring på ei utpint jord

der folk lengtar etter trøyst.

 

Eg er så liten

Eg er berre ei lita fjør,

gjer meg til ei ørn som lyftar vengene sine

og let Andens vind lyfta folk opp

frå dei grå kvardagane

til å bu hjå Den Evige og Herlege!

 

Amen i Jesu Kristi namn!


Har Gud forkasta Israel?

Det er apostelen Paulus som stiller dette aktuelle spørsmålet i brevet til Romarane: Har Gud forkasta eller støytt ifrå seg Israel, folket sitt i Det gamle testamentet? (Rom 11,1). Før han stiller spørsmålet, har han sett ord på den sorga og lidinga han ber i hjartet sitt for dei jødiske landsmennene sine (Rom 9,2). Hans store ønskje er at dei må verta frelste, men hans sorg og fortviling er at dei ikkje kjenner Guds rettferd og difor heller har ikkje bøygd seg inn under rettferda frå Gud (Rom 10,1-3). Vil det seia av Gud har støytt ifrå seg Israelsfolket?

Continue reading "Har Gud forkasta Israel?" »


Alt samverkar til det gode

Livet med Gud er fantastisk. Trua på Jesus Kristus gjev livet meining og framtida god. Å leva i trua på at me er elska av Gud uansett kva me har gjort eller ikkje gjort, gjev oss ei trygg kvile. Me treng ikkje streva for å få Gud til å vera glad i oss. Han elskar oss uansett. Til og med medan me var fiendar av Gud, synte han sin kjærleik mot oss ved at Jesus døydde for våre synder. Det er faktisk slik at me treng ikkje gjera noko for å vera elska av Gud, Det er nok å vera menneske. Alle menneske er skapte i Guds bilete. Me er alle vilja av Gud. Me er alle elska av Gud.

Continue reading "Alt samverkar til det gode" »


Finst det bevis på at Jesus verkeleg stod opp frå dei døde?

I dag feirar kristne over heile verda at Jesus ikkje vart verande i grava, men at han stod opp frå dei døde. Me helsar kvarandre med desse orda: "Han er oppstanden!", "Jesus lever!" Dette er ein flott måte å helsa kvarandre på når me på første påskedag kjem saman for å halda gudsteneste og feira oppstoda. Men finst det bevis på at Jesus stod opp frå dei døde?

Continue reading "Finst det bevis på at Jesus verkeleg stod opp frå dei døde?" »


Påskeegg - uskuldig pynt, eller?

Mi gode kone har alltid likt å pynta og halda det fint i huset til alle høgtider og jamvel om kvardagane. Ho har alltid gjort seg stor flid med å gjera det koseleg i heimen. Til påske brukte ho å ha det turre ytre skrellet på løkane i gryta då ho koka egg, for då vart dei kvite egga gule. Ho har også malt og pynta egg, både dei me åt og dei ho hang til pynt på bjørkeris. I dag las eg på fjesboka at nokre prestar åtvarar oss mot dette. Dei pynta påskeegga skal visstnok vera eit gammalt symbol knytt til avguden Astarte, og skal handla om å vera eller verta fruktbar. Dei åtvarar difor kristne mot å mala eller pynta egg.

Desse åtvaringane kviler på ei stor misforståing, trur eg. I samband med dei fleste kristne høgtider kjem det liknande åtvaringar. Me får fortalt at jul er eit gammalt norrønt ord som viser til ei heidensk feiring. Julenisser, påskeegg og påskeharar er i same kategori: ein styggedom. 

Continue reading "Påskeegg - uskuldig pynt, eller?" »


Oh Happy Day!

Saman med mange hundre kristne feira me Langfredag i Leicester city centre i dag. Det var skriftlesing, bønn og flott lovsong. Eg vart svært velsigna av den kjende songen "Oh Happy Day." Lovsongleiaren og koret hadde ein eigen vri på teksten der Langfredag var det lukkelege dagen då Jesus tok våre synder bort. Eg måtte jubla og syngja høgt: Oh Happy Day! Dette må vera det rette namnet på denne historiske dagen. Lat oss jubla og vera glade medan me feirar påske og takkar for alt Jesus har gjort for oss.


Kvifor feirar me Langfredag?

Påskefeiringa er den største av dei kristne høgtidene. Denne feiringa har sine røter i den jødiske påskefeiringa av at Gud fria folket ut frå slaveriet i Egypt. I den kristne feiringa er Langfredag heilt sentral. På denne dagen feirar me at Jesus døydde på korset for oss. Han er det verkelege påskelammet som tek bort synda i verda (Joh 1,29). Det kristne evangeliet er Ordet om Korset. Det som skjedde på Langfredag er heilt sentralt for den kristne trua. Forsoninga kviler på dette at Jesus døydde for oss på korset på Langfredag. Dette treng me å feira.

Continue reading "Kvifor feirar me Langfredag?" »


Jesus, miskunna deg over meg

Jesus, du som vart fødd i fattigdom,

Jesus, du som kom for å gje liv og fred,

Jesus, tømmermannen frå Nasareth,

Miskunna deg over meg!

 

Jesus, du som er venn med dei fattige,

Jesus, du som mettar dei som svelt,

Jesus, du som gjer sjuke friske,

Miskunna deg over meg!

 

Jesus, du som velsignar alle folkeslag på jord,

Jesus, du som bryt ned murar og skilje mellom folk,

Jesus, du som er vår felles menneskebror,

Miskunna deg over meg!

 

Jesus, du som er prøvd i alt,

Jesus, du som er kjend med smerte,

Jesus, du som har vunne over vondskapen,

Miskunna deg over meg!

 

Jesus, du som kom for å tena og for å bli tent,

Jesus, du som til fulle har vist oss kva kjærleik er,

Jesus, du som tok vår skuld og straff på deg,

Miskunna deg over meg!

 

Jesus, du som er oppstoda og livet,

Jesus, du som har allmakt i himmel og på jord,

Jesus, du som bur i alle som trur,

Miskunna deg over meg!


Tresoga har fått ein ende

Stump

For nokre dagar sidan fekk eg meg ein god arbeidsdag utanføre Huset i Skogen. Det er tid for å førebu seg for neste vinter. Eit stort oretre - older som dei seier på desse kantane - har eg lenge tenkt å fella og bruka som ved. Treet står ved vasskanten og lener seg utover vatnet. Eg kan berre fella det om isen er tjukk nok. Elles vil det verta for tungt å dra opp or vatnet. Takka vere ein lang og kald vinter var isen no trygg. 

Eg har nett fått motorsaga mi reparert av nokre gode venner. Eg fekk ikkje start på ho og har ikkje innsikt nok til å vøla ho sjølv. Gode venner kan hjelpa med alt. Dei fann ut at det var ei laus leidning som var årsaken til at saga ikkje starta. Det var visst nok lett å fiksa. Så stod eg der med saga i hendene og tok til å fella treet. Sidan treet stod på skakke og lente seg utover vatnet tok eg berre til å saga frå den andre sida. Det gjekk utruleg bra. Kona kom tidsnok til å filma det heile. Det er alltid ein bonus når den gode kona mi filmar det eg gjer, slik at vennene våre i Asia kan sjå kva ein forkynnar driv med i Noreg.

Som biletet viser velta treet lenge før eg hadde saga heile stammen. Vekta var så stor at det gjekk ned med eit brak og braut ein stor bit av botnen med seg. Inne ved land gjekk nokre greiner gjennom isen, men resten av isen ansa ikkje fallet.

Eg tykkjer dette er eit fascinerande og litt vemodig bilete. Det vert mykje god ved av dette treet. Ved av or brenn godt og reint. Slik vil treet verta til velsigning for alle som får varma seg av det neste vinter. Men no ligg det der og sagflata lyser mot meg. Eg kan telja årringane. Treet vart gamalt og stort. No er det over. Tresoga har fått ein ende. No er det vedsoga som tek til. Ei fase er over og ei ny har teke til. Stubben vitnar om noko som var vore. Stammen fortel om meir arbeid som kjem. Han skal delast opp i kubbar som skal splittast til mange vedskiver. Desse skal løast opp og turka i minst seks månader før dei er turre nok til å varma opp Huset i Skogen. Om det vil veksa opp eit nytt tre frå stubben som står att, veit me enno ikkje, men det kan kanskje skje.


Vårteikn

IMG_0400

Snøklokkene har brote gjennom snøen. Det er eit sikkert og kjært vårteikn. Me har hatt ein lang og kald vinter i Huset i Skogen. Heldigvis har me mykje ved å ta av. Me har halde varmen heile vinteren. Men no lengtar me etter vår, sommar og varme. Eg vart så glad då eg såg at snøklokkene hadde brote gjennom snøen. Våren er på gang. Vinteren kjem til ein ende. Snø og frost må vika for varmare ver. Snøklokkene her her. Jamvel om det endå kan koma både snø og frost, veit me at våren er på gang.

Snøklokkene er profetiske blomar for meg. dei vitnar om endring og nytt liv. Det kalde og mørke må vika for det varme lyset og livet. Livet vaknar av dvale. Etter dei tre vintermånadene utan liv, har det kome ein vårmorgon med nytt liv. Halleluja! Mørketida er over. Lyset og livet vinn på ny.